Roland Barthes: Aşkın iki kesinlemesi

İnsanlar her girişimi bir seçeneğe bağlarlar; başarı ya da başarısızlık, yengi ya da bozgun seçeneğine. Ben başka bir mantığı savunurum: aynı zamanda ve çelişkin olarak mutlu ve mutsuzumdur: “başarmak” ya da “başarısızlığa uğramak” ancak durumsal, geçici anlamlar taşır benim için (ama bu durum acı ve isteklerimin şiddetini gidermez); beni gizliden gizliye, inatla yönlendiren şeyin “taktik”le hiç ilgisi yoktur; doğrunun ve yanlışın dışında, başarılmışın ve kaçırılmışın dışında, benimser ve kesinlerim; her türlü amaçlılıktan uzaklaşmışımdır, rastlantıya göre yaşarım (söylemimde imgelerin zarlar gibi gelmesi de bunu gösterir).

Serüvenle (başıma gelenle) karşılaşınca, ne yengi, ne yenilgiyle çıkarım bu serüvenden: “trajik” bir insanımdır. (Böyle bir aşk sürdürülemez diyorlar bana. Ama sürdürülebilirliği nasıl değerlendirmeli? Sürdürülebilir olan neden iyi olsun? Sürmek neden yanmak’tan daha iyi olsun?)

Aşkın iki kesinlemesi vardır. Önce, aşık ötekine rastladığı zaman, dolaysız kesinleme söz konusudur (ruhbilimsel olarak mutlu bir geleceğin göz kamaştırması, heyecanı, coşkusu, çılgınca yansıtılması: mutlu olma isteği ve itkisiyle yanıp tutuşurum): her şeye evet derim (gözlerimi kapayarak). Sonra uzun bir tünel başlar: ilk evet’imi kuşkular kemirir, aşk değeri durmamacasına değerden düşme tehdidi altındadır: acılı tutkunun, hıncın ve aşınmanın yükselme zamanıdır.

Bununla birlikte, bu tünelden çıkabilirim; defteri kapatmadan “aşabilirim” bu durumu; bir ilk kez kesinlediğimi yeniden, bir daha yinelemeden kesinleyebilirim, çünkü kesinlediğim şey kesinlemedir o zaman, onun olağanlığı değil: farklılığı içinde ilk karşılaşmayı kesinlerim, yinelenmesini değil, dönüşünü isterim. Ötekine (eski ve yeni ötekine) Yeniden başlayalım derim.

Roland Barhes'in "Bir Aşk Söyleminden Parçalar" (Metis Yayınları) isimli eserinden alınmıştır.